Sending the Spirit of Compassion

‘Sending the Spirit of Compassion’ of ‘de geest van mededogen sturen’. Zo noemt kunstenares Famke van Wijk het kunstwerk dat op 11 mei 2004 tijdens de officiële opening van het Westfriesgasthuis door prinses Margriet werd onthuld. Een Rackaschaap staat op een groene heuvel en ziet erop toe dat de os veilig aankomt. De installatie, zoals Famke van Wijk haar kunstwerkaanduidt, heeft meerdere betekenissen. De os en het schaap zijn geen gewone dieren, maar hebben een symbolische waarde.

De os en het schaap
De ene betekenis heeft alles te maken met zorg. De os en het schaap verbeelden de patiënt en de hulpverlener. Mensen beschikken over grote kracht, maar kunnen desondanks opeens in problemen komen, ook lichamelijk. Vaak lukt het hen die zelf op te lossen. De medewerkers van het ziekenhuis staan hen bij als dat niet lukt.
De os is hier het toonbeeld van kracht, het schaap dat van oplettendheid en aandacht. De os is onverhoopt te water geraakt en probeert op de veilige wal te klimmen. Het schaap ziet erop toe dat het ook werkelijk gebeurt. Op de horens van de os staan mensen afgebeeld, die elkaar ondersteunen.

Het kunstwerk wil niet alleen uitbeelden, maar ook aansporen. Het wil een geest van hulpvaardigheid en mededogen oproepen, een "spirit of compassion".

Lam Gods
Een tweede betekenis is van religieuze aard. Het schaap is een Rackaschaap, een ras dat met uitsterven wordt bedreigd. Dat geldt ook voor het begrip mededogen dat wordt uitgebeeld. Bovendien betekent ‘racka’ in het Oud-Grieks minachting en beschimping. Jezus, ofwel het Lam Gods, werd ten zeerste geminacht en bespot. Hij liet dit toe om ons uit het slop te kunnen helpen als we zijn boodschap in gedachten zouden houden. Die boodschap is uitgebeeld in het reliëf in de horens van de os, waarin we mensen herkennen die elkaar de hand reiken.

“Christus wordt ook wel Heelmeester genoemd”, aldus Famke van Wijk. “Daarmee wordt het beeld een hommage aan de artsen en verpleegkundigen en tegelijkertijd een herinnering aan hun belofte zich in te zetten voor hun naasten.” Jezus wordt ook wel de zoon des mensen genoemd. “We zijn allemaal een zoon of dochter van mensen”, aldus Famke van Wijk. “We hebben allemaal de taak erop toe te zien dat de boodschap van hulpvaardigheid veilig op het droge komt. Uiteindelijk hoop ik dat beeld mensen het besef geeft van iets hogers en een verlangen daarnaar te handelen.”

Over de kunstenaar
Famke van Wijk woont en werkt in Den Haag, is in Utrecht geboren, heeft gestudeerd aan de AKI Academie voor Beeldende Kunst & Vormgeving in Enschede, en vervolgens een nadere opleiding gevolgd aan de Rijksacademie te Amsterdam. Haar werk is in Nederland onder andere te zien geweest in het Rijksmuseum, Arti et Amicitae te Amsterdam en Museum Beelden aan Zee te Den Haag. In het buitenland exposeerde zij onder meer in Bristol, Parijs, Berlijn en Athene.

Haar werk wordt beïnvloed door geschriften van kerkvaders, scholastici, filosofen, esoterische schrijvers en de bijbel. Haar christelijke geloofsovertuiging is de drijvende kracht achter haar kunst en ze verwijst in haar beelden naar de scheiding tussen het materiële en het immmateriële.